Ποιά οικονομική θεωρία θα φορεθεί φέτος;
| 5 αφορμές για διάλογο ]


Μια φορά και έναν καιρό ήταν ένας Γάλλος οικονομολόγος που τον έλεγαν Jean Baptiste Say. Αυτός έλεγε στους ανθρώπους να δουλεύουν και να προσφέρουν ό,τι μπορούσαν να παράγουν. Αν το έκαναν όλα θα πήγαιναν καλά και κανένα κακό δεν θα μπορούσε να τους βρει, ούτε ύφεση, ούτε ανεργία, ούτε πληθωρισμός, ούτε τίποτα. 

Πολλά χρόνια μετά, ένας Γερμανός φιλόσοφος που τον έλεγαν Karl Marx έλεγε ότι όσα είχε πει στους ανθρώπους ο Say ήταν μεγάλες βλακείες. Ο κακομοίρης ο Marx όμως ήταν φτωχός, κυνηγημένος και επαναστάτης και πίστευε ότι τον κόσμο δεν πρέπει να τον κυβερνούν οι πλούσιοι, αλλά οι εργάτες και γι' αυτό οι κυβερνήτες της εποχής του δεν του έδωσαν μεγάλη σημασία. Πολλά χρόνια αργότερα, το 1929, έπεσε στον κόσμο μεγάλο κακό. Οι επιχειρήσεις έκλειναν η μία μετά την άλλη, οι τράπεζες χρεοκοπούσαν, οι άνθρωποι ήταν άνεργοι και φτωχοί. Τότε φάνηκε καθαρά ότι ο φιλόσοφος από τη Γερμανία είχε δίκιο. 
Ένας άλλος οικονομολόγος, που τον έλεγαν John Maynard Keynes, είδε το μεγάλο κακό που είχε πέσει στην οικονομία και κάθισε και σκέφτηκε τα πράγματα πολύ σοβαρά. Έβγαλε λοιπόν το συμπέρασμα ότι στην οικονομία μπορούν να πέσουν πολλά κακά και όταν αυτό συμβαίνει πρέπει οι άρχοντες να παίρνουν διάφορα μέτρα, να δανείζονται λεφτά και να κάνουν έργα, να δίνουν δουλειά στους ανέργους ακόμη και αν το θησαυροφυλάκιο δεν έχει νομίσματα.
Επειδή ο Keynes ήταν πλούσιος, ήταν από αρχοντική οικογένεια, ήταν καθηγητής σε ένα μεγάλο πανεπιστήμιο και φίλος με πολλούς σπουδαίους ανθρώπους, οι άνθρωποι τον άκουσαν προσεκτικά και άρχισαν να κάνουν ό,τι τους είχε πει. Τα πράγματα πήγαν καλά για πολλά χρόνια, ως το 1970. Τότε έπεσε στον κόσμο ένα νέο κακό που οι άνθρωποι δεν το είχαν ξαναδεί. Το κακό αυτό το ονόμασαν στασιμοπληθωρισμό (άνοδος των τιμών με στατική ανάπτυξη), γιατί υπήρχαν πολλοί άνεργοι και τα προϊόντα ήταν πολύ ακριβά. Ο Keynes είχε πει ότι αυτό δεν μπορούσε να συμβεί, γι' αυτό όλοι έτριβαν τα μάτια τους με το κακό που τους βρήκε.
Τότε βγήκε ένας καθηγητής οικονομολόγος από το μακρινό Σικάγο, όπου υπάρχει ένα μεγάλο πανεπιστήμιο, και είπε στους ανθρώπους ότι όσα τους έλεγε ο Keynes ήταν λάθος. Οι άρχοντες, δηλαδή οι κυβερνήσεις, δεν πρέπει να δαπανούν λεφτά όταν δεν έχουν. Τα χρέη της κυβέρνησης κάνουν μεγάλο κακό στην οικονομία. Τον οικονομολόγο αυτόν τον έλεγαν Milton Friedman και για πολλά χρόνια αυτός και οι μαθητές του είχαν μεγάλη επιρροή και στην Αμερική και στην Ευρώπη.
Τόσο μεγάλη ήταν η επιρροή τους που οι άρχοντες της Ευρωπαϊκής Ένωσης συμφώνησαν να κάνουν λίγα χρέη κάθε χρόνο, ως το 3% του ΑΕΠ κάθε χώρας. Μάλιστα τόσο περήφανοι ήταν γι' αυτό που ονόμασαν τη συμφωνία Σύμφωνο Σταθερότητας.
Όλα ήταν ήσυχα και καλά, οι λαοί της Ευρώπης δεν ήταν δυσαρεστημένοι και οι άρχοντες περνούσαν πλουσιοπάροχα στα κάστρα τους, με πολλές χαρές και διασκεδάσεις. Ο κακός μάγος όμως ζήλευε την ευημερία τους και τους έστειλε ξανά το παλιό κακό, την ανεργία. Οι άνθρωποι άρχισαν πάλι να χάνουν τις δουλειές τους και να διαμαρτύρονται. 
Οι άρχοντες ανήσυχοι για το κακό που τους βρήκε άρχισαν να σκέφτονται την κατάργηση του Συμφώνου Σταθερότητας. Δεν μάθαμε τι ακριβώς θα κάνουν. Μάλλον όμως θα το καταργήσουν προσωρινά (δηλαδή μόνιμα, γιατί οι Έλληνες, που είναι ο σοφότερος λαός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, λένε ότι τίποτε δεν είναι πιο μόνιμο από το προσωρινό) και έτσι θα ζήσουν αυτοί καλά και εμείς καλύτερα.
Ο μύθος υποστηρίζει ότι και στην οικονομική ιδεολογία ισχύει η μόδα. Διαρκεί λίγο περισσότερο από το σκίσιμο της φούστας ή το χρώμα των μαλλιών, αλλά είναι μόδα.

Του καθηγητή πολιτικής οικονομίας, Θεόδωρου Λιανού

5 αφορμές για διάλογο

elias180200 είπε... @ 14 Απριλίου 2008 - 7:17 μ.μ.

καλα τα λεει ο αξιοσεβαστος Θεόδωρου Λιανού αλλα...

τι απλα μια ιστορια?

ιστορια ξερουμε...

καμια προταση?

καμια προβλεψη?

για μενα ειναι απλα σαν να ακουσα μια ιστοριουλα χωρις τελος...

Παναγιώτης Παπαχατζής είπε... @ 15 Απριλίου 2008 - 9:57 π.μ.

@elias
Και τι σε κάνει να πιστεύεις οτι έχει τέλος η ιστορία; Αφορμή για συζήτηση είναι το κείμενο του Λιανού. Εαν, πάντως, θες την δική μου άποψη οδηγούμαστε στην επανάληψη της Κευνιστικής θεωρίας με κάποιες προσαρμογες στην σημερινή κατάσταση.
Οποιαδήποτε άλλη άποψη δεκτή.

delfinoi είπε... @ 19 Απριλίου 2008 - 11:29 π.μ.

Νομίζω πως το ασφαλέστερο συμπέρασμα είναι ένα. Δεν υπάρχουν οικονομικές θεωρίες. Μόνο ad-hoc προτάσεις επίλυσης δύσκολων καταστάσεων.

ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΟ ΚΟΥΜΜΟΥΝΙ είπε... @ 20 Απριλίου 2008 - 11:44 π.μ.

πάντως ο Φρήντμαν, δεν έβγαλε τις θεωρίες εξαιτίας του στασιμοπληθωρισμού.
Υπάρχει σε πολλούς οικονομολόγους η πεποίθηση ότι η "Νεοφιλελεύθερη Αντεπίθεση", ετοιμαζόταν από τις πολυεθνικές και τους χαρτογιακάδες- τεχνοκράτες των κεντρικών πιστωτικών συστημάτων πολύ πριν και ο στασιμοπληθωρισμός, που εν πολλοίς οφειλόταν και στην ενεργειακή κρίση της εποχής, χρησιμοποιήθηκε ως έωλη αφορμή.
Αργότερα με την "πτώση του τείχους" η επέλαση στην κυρίως ευρώπη έγινε με ταχύτατους ρυθμούς καθώς η βιομηχανοποιημένη ανατολική ευρώπη και οι ανάγκες της για "εισαγωγή δύσης" χρησιμοποιήθηκε ως πολιορκητικός κριός στο κοινωνικό κράτος!
Σίγουρα το κοινωνικό κράτος έφτασε στο όρια του, αλλά οι συνταγές του Φρήντμαν ήταν ότι η παλινόρθωση της Μοναρχίας στη Γαλλία πριν την οριστική νίκη της Δημοκρατίας.

anywhere_Smile είπε... @ 28 Αυγούστου 2010 - 5:22 π.μ.

If the links to not links london lead to the maximum increase in traffic discount links of london then what value would the links truly links of london silver possess. They would end up being little more than window dressing at worst and minimally impactful links of london sale at best. That is not what a new online business links london jewellery looking for a spike in revenues would wish to links london bracelet yield.Also, when you are running a new business, your london links charms time will limited as there will be scores of other responsibilities links of london watches sale competing for your time. That means you won't be able to discount links of london rings do what is necessary to individually place your own links on cheap links of london necklaces the internet. Rather than do so, you could buy links and delegate the work to others.

Δημοσίευση σχολίου